WAT IS ARTROSE EN ARTRITIS BIJ HOND, KAT EN CAVIA.


Wat is het verschil tussen Artrose en artritis? Het zijn twee verschillende ziektebeelden, die echter in elkaar over kunnen gaan. In het dagelijks taalgebruik worden deze twee begrippen dan ook vaak door elkaar gebruikt.

Indicaties: artrose, artritis, beschadigd weefsel, zwakke botten, rugpijn, pijnlijke knieën, reumatische klachten, trauma, pijnlijke spieren en gewrichten.

Artrose

Artrose betekent slijtage van de kraakbeenlaag in een gewricht. In het begin is de hond alleen een beetje stijf als hij opstaat, maar als hij eenmaal in beweging is gaat het beter. Teveel beweging zorgt er echter voor, dat de pijn weer terugkomt. In een later stadium heeft de hond voortdurend pijn, zelfs als hij ligt. Hij kan zich niet meer goed bewegen en meestal doet vochtig weer ook niet goed. Vaak probeert het het lichaam zelf de artrose te verhelpen en vormt osteofyten (botwoekeringen aan de rand van de gewrichtsvlakten). Helaas wordt hierdoor alles alleen maar erger. Er kunnen zenuwen bekneld raken en er kan pijn, krachtverlies of een gevoelsstoring ontstaan. Door de beschadiging van het kraakbeen, losse stukjes kraakbeen in de gewrichtsvloeistof en de voortdurende irritatie, kan een ontsteking ontstaan (geactiveerde artrose). Artrose komt vaak voor bij oudere honden.

Hoe kunt u uw hond zelf helpen bij artrose?

Wanneer de hond te dik is, is het verstandig hem op dieet te zetten. Maak vaker kortere wandelingen, niet gelijk 3 uur achter elkaar. Geen wilde bal-en stokspelletjes waarbij de hond plotseling moet afremmen. Trappenlopen is niet zo gunstig, als het mogelijk is, de hond liever even dragen. Train de spieren, dat ontlast de gewrichten. Zwemmen is hiervoor een goede mogelijkheid. Bij een acute artritis kunt u uw hond helpen door hem veel rust te geven en het gewricht te koelen.

Artritis

Artritis is een ontsteking van het gewricht. Hierbij treden de vijf typische symptomen voor een ontsteking op: pijn, zwelling, roodheid, warm aanvoelen van het gewricht en eventueel koorts. De hond wil het gewricht niet belasten, loopt misschien kreupel omdat hij pijn heeft. Het is mogelijk, dat een artritis in een artrose overgaat. Artritis kan op iedere leeftijd voorkomen.

Hoe ontstaat artrose en artritis?

In het lichaam bevinden zich drie soorten kraakbeen: hyalien kraakbeen, elastisch kraakbeen en vezelig kraakbeen. Voor de gewrichten (verbindingen tussen twee of meer botten) is het hyalien kraakbeen van belang. Dit kan goed tegen druk, maar is ook wat elastisch en doorzichtig als mat glas. Het bekleedt de uiteinden van de botten en vormt zo twee spiegelgladde gewrichtsvlaktes.

artrose

Gezond gewricht.

artritis

Aangetast gewricht.

Kraakbeen is een weefsel met een zeer langzame stofwisseling (bradytroof). Dit komt, omdat het geen bloedvaten bevat. Kraakbeen krijgt zijn voedingsstoffen door diffusie uit de omliggende weefsels (diffusie: een passief proces, waarbij de moleculen ernaar streven zich gelijkmatig in een ruimte te verdelen, zodat hun concentratie overal even groot is). Dit heeft tot gevolg, dat kraakbeenverwondingen slechts zeer langzaam genezen.

Bovendien bevat kraakbeen ook geen zenuwbanen. Dat is de reden waarom een hond meestal pas pijn voelt wanneer het kraakbeen al beschadigd is en de uiteinden van de botten tegen elkaar wrijven, of als er botafsplinteringen in de gewrichtsruimte (blauw) zitten.

Artrose

Artrose (slijtage) ontstaat door een kraakbeenbeschadiging in een gewricht en is een langzaam proces, waarbij men kan men onderscheiden tussen primaire en secundaire artrose.

De primaire artrose ontstaat meestal zonder een duidelijke reden. Vaak gaat het hierbij om de typische artrose op oudere leeftijd. Hier spelen ook genetische factoren een rol.

De secundaire artrose kan ontstaan door een aangeboren misvorming van een gewricht, door een verkeerde, niet gelijkmatige belasting (b.v. bij heupdysplasie, elleboogdysplasie, verschillende lengten van de poten, na een trauma, niet goed genezen botbreuken), door een gewrichtsbloeding, door overbelasting (te zware vorm van sport) of overgewicht.

Door de kraakbeenbeschadiging bij arthrose gaat uw huisdier het aangetaste gewricht ontlasten. Hierdoor worden de banden en spieren om het gewricht "slapper" en het gewricht wordt minder goed belast (zie afbeeldingen beneden). Stevige spieren rondom het gewricht kunnen dit voor een groot gedeelte opvangen, daarom is het zo belangrijk de spieren te trainen.

Beweeg uw muis over de eerste afbeelding. Bij een juiste sturing door stevige spieren en gewrichtsbanden worden de volledige gewrichtsoppervlakken benut. De bewegingsuitslag is in dit geval groter.
artrose Beweeg uw muis over de tweede afbeelding. De beweging in het gewricht wordt niet op de juiste manier gestuurd, omdat de spieren en gewrichtsbanden slap zijn. Daarom heeft de gewrichtskop de neiging te gaan 'rollen'. Het gevolg is, dat de gewrichtsoppervlakken niet volledig worden benut en het gewricht wordt niet goed belast. Hierdoor wordt de slijtage van het kraakbeen versneld.

Artritis

Een artritis is een gewrichtsontsteking. Het kan hierbij om een infectieuze of een niet-infectieuze ontsteking gaan. Een infectieuze artritis wordt veroorzaakt door ziektekiemen, zoals bacteriën of schimmels.

Hierbij zijn er weer twee mogelijkheden:

  1. de ziektekiemen komen door een open wond in het gewricht
  2. er ontstaat een artritis door een infectie die ergens anders in het lichaam begint. B.v. kan een infectie met Borrelia burgdorferi (Lyme-Borreliose) de zgn. Lyme-artritis veroorzaken. Soms treden pas maanden of jaren na een tekenbeet de eerste gewrichtssymptomen op!

De niet-infectieuze artritis heeft een immunologische oorzaak, dat betekent dat het immuunsysteem hier een rol speelt. Dit is het geval bij de verschillende vormen van idiopatische polyartritis (idiopatisch betekent dat de oorzaak niet bekend is, polyartritis betekent dat er twee of meer gewrichten betroffen zijn) of bij de reumatoïde artritis.